Joanna Rychter<\/p>\n\n\n\n
Akademia im. Jakuba z Parady\u017ca w Gorzowie Wielkopolskim<\/p>\n\n\n\n
Literatura \u0142emkowska, w tym poezja, nale\u017cy do najmniej zbadanych i poddanych naukowemu ogl\u0105dowi z dziedzin \u0142emkowskiej kultury.<\/p>\n\n\n\n
W niniejszym referacie przedstawiony zostanie stan bada\u0144 dotycz\u0105cy cech j\u0119zykowo-stylistycznych poezji wsp\u00f3\u0142czesnych tw\u00f3rc\u00f3w narodowo\u015bci \u0142emkowskiej (pisz\u0105cych zar\u00f3wno w etnolekcie \u0142emkowskim, jak i w j\u0119zyku polskim), reprezentuj\u0105cych tzw. nurt \u0142emkowskiej autoprezentacji. Dotychczas pojawi\u0142y si\u0119 na rynku wydawniczym monografie omawiaj\u0105ce literaturoznawcze aspekty literatury \u0142emkowskiej (prozy i poezji), nadal brak jest monograficznego uj\u0119cia lingwistycznego lub interdyscyplinarnego (uwzgl\u0119dniaj\u0105cego cechy idiolektalne, biogram, kod kulturowy, aspekty socjolingwistyczne). W referacie om\u00f3wione zostan\u0105 nieliczne dotychczas opracowania lingwistyczne (autorstwa Zbigniewa Siatkowskiego \u2013 o formowaniu nowego pokolenia literackiego, Ma\u0142gorzaty Misiak \u2013 o \u0142emkowskiej to\u017csamo\u015bci w uj\u0119ciu etno- i socjolingistycznym, Joanny Rychter \u2013 o j\u0119zyku i stylu wybranych poet\u00f3w), jak i liczniejsze literaturoznawcze (np. Heleny Du\u0107-Fajfer). Pole badawcze zostanie zaw\u0119\u017cone gatunkowo \u2013 przedmiotem ogl\u0105du uczynimy jedynie poezj\u0119 \u0142emkowsk\u0105 i czasowo \u2013 do powojennego pokolenia tw\u00f3rc\u00f3w. W pierwszej cz\u0119\u015bci zaprezentowana zostanie dotychczas wykorzystywana przez badaczy metodologia (z zaznaczeniem pozytywnych cech i niedoskona\u0142o\u015bci). W cz\u0119\u015bci drugiej wskazane zostan\u0105 propozycje nowych jeszcze nieopracowanych zagadnie\u0144, w tym zaznaczona zostanie potrzeba bada\u0144 interdyscyplinarnych (uzupe\u0142nienie bada\u0144 j\u0119zykoznawczych o om\u00f3wienie stylu poszczeg\u00f3lnych tw\u00f3rc\u00f3w, uwzgl\u0119dnienie biogramu przy interpretacji materia\u0142u analitycznego). \u0179r\u00f3d\u0142em badawczym b\u0119dzie tw\u00f3rczo\u015b\u0107 poet\u00f3w reprezentuj\u0105cych jedno pokolenie literackie, podejmuj\u0105cych zr\u00f3\u017cnicowan\u0105 tematyk\u0119 (przyk\u0142adowo: Paw\u0142a Stefanowskiego \u201e\u0141emkowyna\u201d, Petra Murianki, Stefanii Trochanowskiej \u201ePotem, teraz, przedtem\u201d, \u201eNie pozw\u00f3l uschn\u0105\u0107 kwiatom\u201d, \u201eMotyle\u201d, W\u0142adys\u0142awa Grabana \u201eNa ko\u0142paku g\u00f3r\u201d, \u201eRozsypane pejza\u017ce\u201d, Heleny Du\u0107 \u201ePo obu stronach s\u0142owa\u201d). Podkre\u015bli\u0107 nale\u017cy, i\u017c poet\u00f3w \u0142emkowskich \u0142\u0105czy mi\u0142o\u015b\u0107 do \u201ema\u0142ej ojczyzny\u201d, ale pod\u0105\u017caj\u0105 oni odmiennymi drogami zawodowymi, mieszkaj\u0105 na \u0141emkowszczy\u017anie, jak i poza ni\u0105, co z kolei determinuje tematyk\u0119, jak i styl ich poezji. Narodowo\u015b\u0107, wsp\u00f3lne elementy religijne: cerkwie, wschodni obrz\u0105dek, kalendarz julia\u0144ski, \u015bpiew, ksi\u0119gi liturgiczne zapisane cyrylic\u0105, kultura (zespo\u0142y pie\u015bni i ta\u0144ca, literatura) interferuj\u0105 ludno\u015b\u0107 \u0142emkowsk\u0105 oraz dyferencjonuj\u0105 od ludno\u015bci polskiej. Tworzenie wierszy w j\u0119zyku polskim jest pr\u00f3b\u0105 w\u0142\u0105czenia Polak\u00f3w do grona odbiorc\u00f3w i przekazania im historii narodu \u0142emkowskiego.<\/p>\n\n\n\n
S\u0142owa klucze<\/p>\n\n\n\n
idiolekt, poeci \u0142emkowscy, etnolekt, to\u017csamo\u015b\u0107<\/p>\n\n\n\n
Bibliografia<\/p>\n\n\n\n
H. Du\u0107-Fajfer, G\u0142\u00f3wne nurty wsp\u00f3\u0142czesnej poezji \u0142emkowskiej, \u201eRoczniki Humanistyczne\u201d 1994, t. 42, z. 7.<\/p>\n\n\n\n
H. Du\u0107-Fajfer Helena, Literatura \u0142emkowska \u2013 zagadnienia badawcze, \u201ePrace Komisji Wschodnioeuropejskiej PAU\u201d 1997, t. 5: \u0141emkowie i \u0142emkoznawstwo w Polsce, s. 87\u201398.<\/p>\n\n\n\n
M. Misiak, Na ko\u0142paku g\u00f3r \u2014 rzecz o \u0142emkowskiej to\u017csamo\u015bci, \u201eG\u00f3ry, Literatura, Kultura\u201d 2017, s. 291-304.<\/p>\n\n\n\n
J. Rychter, \u201e[Z]a wcze\u015bnie doszli\u015bmy \/ do brzeg\u00f3w poznania\u201d \u2013 j\u0119zykowa kreacja drogi w tomiku \u201ePo obu stronach s\u0142owa\u201d Oleny Du\u0107-Fajfer, \u201ePozna\u0144skie Studia Polonistyczne. Seria J\u0119zykoznawcza\u201d 2019, vol. 26 (46), nr 1, s. 157-170.<\/p>\n\n\n\n
Z. Siatkowski, Wsp\u00f3\u0142czesna poezja \u0141emk\u00f3w \u2013 formowanie si\u0119 pokolenia literackiego, \u201e\u0417\u0430\u0433\u043e\u0440\u043e\u0434\u0430\u201d 1994, nr 2\/3, s. 48-54.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Joanna Rychter Akademia im. Jakuba z Parady\u017ca w Gorzowie Wielkopolskim Literatura \u0142emkowska, w tym poezja, nale\u017cy do najmniej zbadanych i…<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ptj-warszawa2022.uksw.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/1541"}],"collection":[{"href":"https:\/\/ptj-warszawa2022.uksw.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/ptj-warszawa2022.uksw.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ptj-warszawa2022.uksw.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ptj-warszawa2022.uksw.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1541"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ptj-warszawa2022.uksw.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/1541\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1542,"href":"https:\/\/ptj-warszawa2022.uksw.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/1541\/revisions\/1542"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ptj-warszawa2022.uksw.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1541"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}