Magdalena Gozdek<\/p>\n\n\n\n
Uniwersytet \u0141\u00f3dzki<\/p>\n\n\n\n
Przedmiotem bada\u0144 w referacie s\u0105 nazwy osobowe zawarte w czterech publikacjach XVI-wiecznego pisarza Erazma Glicznera: Ksi\u0105\u017ckach o wychowaniu dzieci (1558), Odporze na odpowied\u017a kwestyj (1579), Kronice \u017cywota, nauki i spraw Pana Jezusa Syna Bo\u017cego (1579), Apelacyji, kt\u00f3r\u0105 si\u0119 popiera i znowu wywodzi (1598). Gliczner jako czo\u0142owy przedstawiciel polskiej reformacji posiada\u0142 obszerny dorobek, w kt\u00f3rym mie\u015bci\u0142y si\u0119 teksty napisane w j\u0119zyku polskim, \u0142aci\u0144skim oraz dzie\u0142a t\u0142umaczone. Utwory wybrane jako przedmiot bada\u0144 w proponowanym referacie autor napisa\u0142 oryginalnie w j\u0119zyku polskim. Ponadto s\u0105 to jedyne takie dzie\u0142a w jego tw\u00f3rczo\u015bci, kt\u00f3re zachowa\u0142y si\u0119 w ca\u0142o\u015bci. Poddany analizie materia\u0142 zostanie wyekscerpowany bezpo\u015brednio ze starodruk\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
W referacie stawiam tez\u0119 o swoisto\u015bci warstwy onimicznej dzie\u0142 Erazma Glicznera, stanowi\u0105cej element j\u0119zyka osobniczego tego pisarza, przy czym interesowa\u0107 mnie b\u0119dzie proces adaptacji graficzno-fonetycznej obcych antroponim\u00f3w w przedziale czterdziestu lat dziel\u0105cych pierwsz\u0105 i ostatni\u0105 publikacj\u0119 protestanckiego autora \u2013 na tle tendencji w\u0142a\u015bciwych dla polszczyzny drugiej po\u0142owy XVI wieku. W pracy zestawione zostan\u0105 te same nazwy osobowe, wyst\u0119puj\u0105ce przynajmniej w dw\u00f3ch utworach Glicznera, np. imiona Grzegorz (formy tekstowe Grzegorz, Gregorius) czy Hieronim (formy tekstowe Hieronim, Ieronim). W analizie uwzgl\u0119dnione b\u0119d\u0105 takie aspekty, jak kontekst u\u017cycia nazwy w\u0142asnej oraz jej denotat.<\/p>\n\n\n\n
Stan polszczyzny, stanowi\u0105cy t\u0142o por\u00f3wnawcze do bada\u0144 j\u0119zyka osobniczego, odtworzony zostanie na podstawie danych z takich opracowa\u0144, jak ksi\u0105\u017cki Marii Malec Imiona chrze\u015bcija\u0144skie w \u015bredniowiecznej Polsce (Malec 1994), Rafa\u0142a Zar\u0119bskiego Nazwy osobowe w polskich przek\u0142adach Nowego Testamentu (Zar\u0119bski 2006) oraz artyku\u0142\u00f3w dotycz\u0105cych wybranych zjawisk graficzno-fonetycznych, np. Marii Karpluk O staropolskim przejmowaniu imion wczesnochrze\u015bcija\u0144skich (typ Bart\u0142omiej, Maciej) (Karpluk\u00f3wna 1973) czy Marii Malec Zjawisko geminacji w antroponimii polskiej (Malec 1998). Zestawienie to pozwoli odr\u00f3\u017cni\u0107 formy typowe, kt\u00f3re wyst\u0119powa\u0142y w drugiej po\u0142owie XVI stulecia od form wyj\u0105tkowych, obecnych w tw\u00f3rczo\u015bci wybranego do bada\u0144 pisarza. Podj\u0119cie takiej tematyki ma na celu wniesienie nowych tre\u015bci do bada\u0144 nad przebiegiem adaptacji nazw w\u0142asnych w XVI-wiecznej polszczy\u017anie oraz jej zale\u017cno\u015bci od j\u0119zyka osobniczego.<\/p>\n\n\n\n
S\u0142owa klucze<\/p>\n\n\n\n
idiolekt, onomastyka, antroponimy, Erazm Gliczner, XVI wiek<\/p>\n\n\n\n
Bibliografia<\/p>\n\n\n\n
1) Karpluk\u00f3wna Maria, 1973, O staropolskim przejmowaniu imion wczesnochrze\u015bcija\u0144skich (typ Bart\u0142omiej, Maciej), \u201eOnomastica\u201d XVIII, s. 153-172.<\/p>\n\n\n\n
2) Malec Maria, 1994, Imiona chrze\u015bcija\u0144skie w \u015bredniowiecznej Polsce, Krak\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
3) Malec Maria, 1998, Zjawisko geminacji w antroponimii polskiej, w: Najnowsze przemiany nazewnicze, red. E. Jakus-Borkowa, K. Nowik, Warszawa, s. 299-305.<\/p>\n\n\n\n
4) Rejter Artur, 2017, Nazwa w\u0142asna \u2013 gatunek \u2013 idiolekt, w: Socjolekt, idiolekt, idiostyl. Historia i wsp\u00f3\u0142czesno\u015b\u0107, red. U. Sok\u00f3lska, s. 259-272.<\/p>\n\n\n\n
5) Zar\u0119bski Rafa\u0142, 2006, Nazwy osobowe w polskich przek\u0142adach Nowego Testamentu, \u0141\u00f3d\u017a.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Magdalena Gozdek Uniwersytet \u0141\u00f3dzki Przedmiotem bada\u0144 w referacie s\u0105 nazwy osobowe zawarte w czterech publikacjach XVI-wiecznego pisarza Erazma Glicznera: Ksi\u0105\u017ckach…<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ptj-warszawa2022.uksw.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/1432"}],"collection":[{"href":"https:\/\/ptj-warszawa2022.uksw.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/ptj-warszawa2022.uksw.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ptj-warszawa2022.uksw.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ptj-warszawa2022.uksw.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1432"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ptj-warszawa2022.uksw.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/1432\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1433,"href":"https:\/\/ptj-warszawa2022.uksw.edu.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/1432\/revisions\/1433"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ptj-warszawa2022.uksw.edu.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1432"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}